Chủ nhật, ngày 19/01/2020 12:38:36 ĐT:(08) 3932 0692 - 3932 1636 - Fax: (08) 3932 5247 Email: hoiluatgiatvpl@gmail.com

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp Nhanh chóng và minh bạch


Cập nhật: 4h19' ngày 12/01/2020


 07:39 | 11/01/2020

Theo các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, bổ sung chức năng giám định tư pháp cho Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao sẽ giúp công tác điều tra, truy tố xét xử tốt hơn, đồng thời, cũng có thêm tiếng nói để bảo đảm sự nhanh chóng, minh bạch, khách quan trong giám định. Tuy nhiên, cũng có ý kiến từ các cơ quan hữu quan cho rằng, đây là vấn đề mới, cần đầu tư khoản kinh phí lớn và đồng bộ về trang thiết bị nên vẫn cần tiếp tục nghiên cứu kỹ và chưa nên sửa đổi ngay trong dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp.

Sẽ chỉ có lợi?

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp đề nghị bổ sung chức năng giám định tư pháp và quy định “Phòng giám định kỹ thuật hình sự” thuộc Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao (VKSNDTC) là một trong các tổ chức giám định tư pháp công lập về kỹ thuật hình sự.


Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga phát biểu tại phiên họp
Ảnh: Q. Khánh

Báo cáo về một số vấn đề lớn của dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cho biết, nhiều ý kiến trong Thường trực Ủy ban Tư pháp và các cơ quan hữu quan (trong đó có Bộ Công an) cho rằng, đây là vấn đề mới, đòi hỏi nguồn nhân lực có trình độ chuyên sâu, phải đầu tư khoản kinh phí lớn và đồng bộ về trang - thiết bị, trong đó, giám định âm thanh chỉ là một trong 10 chuyên ngành kỹ thuật hình sự, do vậy, cần được Chính phủ bổ sung đánh giá tác động, cung cấp số liệu, báo cáo cụ thể về sự cần thiết bổ sung tổ chức này tại VKSNDTC. Đồng thời, cần làm rõ phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của Phòng giám định kỹ thuật hình sự thuộc VKSNDTC (chỉ giám định về âm thanh hay có cả các chuyên ngành khác). Các ý kiến này đề nghị, cần tiếp tục nghiên cứu vấn đề này và chưa nên đưa vào dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung lần này.

Một số ý kiến của Thường trực Ủy ban Tư pháp và các cơ quan như Bộ Tư pháp, VKSNDTC lại tán thành với quy định của dự thảo Luật, đồng thời Chính phủ cũng chưa thay đổi quan điểm so với thời điểm trình dự án Luật tại Kỳ họp thứ Tám. Theo đó, cần bổ sung Phòng giám định kỹ thuật hình sự thuộc VKSNDTC để tăng cường năng lực cho cơ quan điều tra của VKSNDTC trong điều tra, phòng, chống tham nhũng trong hoạt động tư pháp. Bên cạnh đó, việc bổ sung này cũng phù hợp với mô hình tổ chức chung của các cơ quan điều tra hiện nay, trong các cơ quan điều tra của Cơ quan Công an, Bộ Quốc phòng đều có tổ chức giám định kỹ thuật hình sự.

Tại Phiên họp sáng 10.1 của UBTVQH, Phó Viện trưởng Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao Bùi Mạnh Cường cho biết, hiện nay Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự quy định có 3 cơ quan điều tra chuyên trách: cơ quan điều tra Bộ Công an, cơ quan điều tra Bộ Quốc phòng, cơ quan điều tra VKSNDTC. Trong chức năng, nhiệm vụ của cơ quan điều tra có nhiệm vụ giám định và trưng cầu giám định. Trên thực tế, Luật Giám định tư pháp đang giao cho cơ quan điều tra của Bộ Công an và cơ quan điều tra của Bộ Quốc phòng thực hiện việc giám định còn cơ quan điều tra của VKSNDTC không được giao. Như vậy là chưa phù hợp.

Mặt khác, VKSNDTC có phòng kỹ thuật hình sự đang thực hiện nhiệm vụ của mình và chỉ cần bổ sung thêm nhiệm vụ giám định tư pháp. Đối với phòng kỹ thuật hình sự của Bộ Quốc phòng, luật quy định có chức năng này nhưng lại chưa thực hiện được. Điều đó khiến giám định duy nhất toàn quốc chỉ có Bộ Công an thực hiện. Xét về nhu cầu thực tiễn, Phó Viện trưởng Bùi Mạnh Cường nêu rõ, VKSNDTC thực hiện rất nhiều nhiệm vụ có liên quan đến giám định âm thanh, hình ảnh, chữ viết. Các nguồn tin tội phạm VKSNDTC nhận được chủ yếu là do bị hại, bức xúc có đơn gửi đến, kèm theo file hoặc băng ghi âm. Đơn thì đọc được nhưng file ghi âm cần giám định và giám định rất khó khăn. Có trường hợp 3 tháng, 4 tháng hoặc 5 tháng VKSNDTC không nhận được giám định. Trong khi thời hạn giải quyết đơn tố giác tội phạm tối đa chỉ 2 tháng. Vấn đề rất nhạy cảm, chậm đi ngày nào thì đã trôi mất vụ việc, rất khó trong xử lý. Nếu dự án Luật sửa đổi, bổ sung Luật Giám định tư pháp bổ sung nhiệm vụ này cho VKSNDTC thì hoàn toàn không làm phát sinh tăng bộ máy. “Kinh phí, chúng tôi tính ra khoảng 9,4 tỷ đồng để trang bị tất cả các thứ. Kinh phí này chúng tôi điều chỉnh trong chi thường xuyên. Bổ sung nhiệm vụ này chỉ có lợi. Chúng tôi rất tha thiết đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Quốc hội xem xét bổ sung nhiệm vụ này cho VKSNDTC”, Phó Viện trưởng Bùi Mạnh Cường nhấn mạnh.

Trao nhiệm vụ thì phải tạo điều kiện

Đồng ý quan điểm nên giao thêm chức năng giám định tư pháp cho VKSNDTC, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc tin rằng, điều này sẽ giúp công tác điều tra, truy tố xét xử tốt hơn. Tuy nhiên, Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội đề nghị cần làm rõ khi giám định hình sự bằng hình ảnh và âm thanh có sự sai khác kết quả giữa Bộ Công an và VKSNDTC thì lấy kết quả bên nào?

Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga cũng cho rằng, VKSNDTC đang đảm nhiệm hai loại án rất phức tạp đó là xâm hại hoạt động tư pháp do cơ quan, cán bộ tư pháp thực hiện (ví dụ bức cung, nhục hình, làm sai lệch hồ sơ); tham nhũng trong hoạt động tư pháp do cán bộ, cơ quan tư pháp thực hiện. Hai loại án này rất khó khăn cho điều tra của viện kiểm sát. Trong khi đó, hệ thống điều tra của viện kiểm sát chỉ có ở VKSNDTC, sau này có mở rộng ra ở một số miền, hệ thống các tỉnh không có không? Chúng ta muốn chống tham nhũng ngay trong lực lượng có chức năng chống tham nhũng thì phải tạo điều kiện cho VKSNDTC thực hiện nhiệm vụ. Viện kiểm sát chỉ đề nghị giám định âm thanh, hình ảnh thì nên ủng hộ và hệ thống giám định này nằm trong hệ thống kiểm sát, nhưng phải nằm ngoài cơ quan điều tra, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga nói.

Nhìn từ góc độ của cơ quan soạn thảo dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long cũng cho rằng, giao thêm chức năng giám định tư pháp cho VKSNDTC tức là có thêm một kênh, một tiếng nói để bảo đảm sự nhanh chóng, minh bạch, khách quan trong giám định tư pháp.

Do còn nhiều ý kiến khác nhau, Phó Chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu đề nghị, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho phép giữ nguyên hai phương án để trình Quốc hội thảo luận, cho ý kiến. Chính phủ và VKSNDTC phải có đánh giá tác động đầy đủ và có bảo cáo lý do cần thiết, đầy đủ, thuyết phục để giải trình vì sao cần bổ sung nhiệm vụ này trước Quốc hội.

Ý Nhi

tin cùng chuyên mục

 
  • Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: Có thể trình nhiều phương án sửa đổi Hiến pháp(16-05-2013)
  • Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: Có thể trình nhiều phương án sửa đổi Hiến pháp(16-05-2013)
  • Chủ tịch Quốc hội: Lạm phát “quá tốt” do điều hành dở(15-05-2013)
  • Đừng để bị chi phối khi bỏ phiếu(13-05-2013)
  • Bỏ phiếu tín nhiệm 49 lãnh đạo cao cấp(13-05-2013)
  • Cán bộ cao cấp cần tiêu chuẩn gì?(11-05-2013)
  • Từ thực tiễn cuộc sống đến việc sửa đổi Luật Đất đai – Bài 4: Chưa bịt kín các kẽ hở của Luật 2003(09-05-2013)
  • Sẽ lập tòa án hiến pháp?(08-05-2013)
  • Báo chí và cơ quan điều tra có những kênh điều tra riêng(07-05-2013)
  • 30 ngàn tỷ nên dành giải cứu người nghèo(07-05-2013)
  • “Đề xuất của Bộ Công an sẽ dấy lên sự lo ngại trong dân”(07-05-2013)
  • Đề xuất sửa Điều 7 Luật Báo chí: Chỉ nên giao quyền cho một cơ quan(07-05-2013)
  • Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: Phóng viên điều tra sẽ bị “vặt bớt tay chân”(05-05-2013)
  • Hội đồng Hiến pháp – lựa chọn chính trị an toàn?(04-05-2013)
  • Đề xuất “C.A có quyền yêu cầu báo chí tiết lộ nguồn tin” bị phản ứng(04-05-2013)
  • Lựa chọn tên nước không thể chỉ bằng tình cảm(03-05-2013)
  • ‘Một m2 đất lúa chuyển đổi cũng phải xin Thủ tướng’(26-04-2013)
  • Từ thực tiễn cuộc sống đến việc sửa đổi Luật đất đai – Bài 3: Muôn hình vạn trạng tham nhũng tập thể trong quản lý đất đai(24-04-2013)
  • Lấy phiếu tín nhiệm: Đừng để ‘hòa cả làng’(23-04-2013)
  • Đã đến lúc cần giáo dục liêm sỉ(23-04-2013)