Thứ tư, ngày 19/09/2018 03:51:11 ĐT:(08) 3932 0692 - 3932 1636 - Fax: (08) 3932 5247 Email: hoiluatgiatvpl@gmail.com

Dự án Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) Cần giải trình thuyết phục


Cập nhật: 6h20' ngày 12/03/2018


Việc giao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm cho các cơ sở giáo dục đại học đã được đặt ra khi QH xem xét, thông qua Luật Giáo dục đại học. Tuy nhiên, cơ chế này chưa được mở mạnh mẽ trong luật hiện hành, và chậm được thực thi vì phải chờ văn bản hướng dẫn. Vì thế, nhiều ý kiến mong muốn “món nợ cũ” này sẽ được trả khi sửa đổi Luật Giáo dục đại học. Muốn vậy, nhiều nội dung trong dự thảo Luật cần được giải trình thuyết phục hơn.

Cơ sở giáo dục đại học còn bị quản lý khá chặt chẽ

Dù luật hiện hành đã quy định về việc tự chủ đại học và quản trị đại học, nhưng tại Tờ trình dự án Luật Giáo dục đại học (sửa đổi), Chính phủ vẫn chỉ ra nhiều điểm vướng. Trong đó có việc, các quy định của Luật Giáo dục đại học hiện hành chưa quy định rõ ràng về trách nhiệm và quyền hạn giữa cơ quan chủ quản và cơ sở giáo dục đại học (GDĐH) công lập. Do đó, cơ sở GDĐH vẫn chịu sự quản lý khá chặt của cơ quan chủ quản, cơ quan quản lý ngành, địa phương và cơ quan quản lý nhà nước về giáo dục đào tạo. Điều này làm giảm tính chủ động, sáng tạo, kịp thời trong quản trị, quản lý và tổ chức thực hiện giáo dục đào tạo của cơ sở giáo dục đại học, nên thực hiện tự chủ đại học chưa hiệu quả.

Bên cạnh đó, việc xác lập cơ chế tự chủ trong cơ sở GDĐH cũng chưa được làm rõ, khi mà thiết chế Hội đồng trường mới chỉ được quy định chung chung. Thành phần, vai trò, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Hội đồng trường trong trường đại học công lập, Hội đồng quản trị trong trường đại học tư thục và trường đại học tư thục hoạt động không vì lợi nhuận chưa được quy định hợp lý. Các quy định của Luật hiện hành chưa phân định rõ được chức năng quản trị và chức năng quản lý giữa Hội đồng trường và Hiệu trưởng trong mỗi cơ sở GDĐH. Việc bổ nhiệm hiệu trưởng các cơ sở GDĐH cũng còn do các cơ quan chủ quản chỉ đạo (bộ, ngành, địa phương), nên chức danh hiệu trưởng phụ thuộc vào hiện trạng cán bộ của từng cơ quan chủ quản, chưa được chuẩn hóa trên thực tế, chưa đáp ứng yêu cầu tự chủ về tổ chức, nhân sự của cơ sở giáo dục.

Ngay cả với việc tự chủ về chuyên môn, Bộ Giáo dục và Đào tạo - cơ quan chủ trì soạn thảo nhận thấy, các cơ sở GDĐH cũng chưa được tự chủ cao nhất trong các hoạt động đào tạo, khoa học công nghệ, hợp tác quốc tế… Vì vậy, chưa phát huy năng lực chủ động, sáng tạo của đội ngũ các nhà khoa học trong công tác đào tạo, khoa học công nghệ để đáp ứng yêu cầu nhân lực chất lượng cao.

Mở rộng phạm vi được tự chủ

Dự thảo Luật Giáo dục đại học (sửa đổi) sẽ được trình UBTVQH cho ý kiến tại Phiên họp thứ 22 tới. Chính phủ đề xuất sửa đổi, bổ sung chính sách tự chủ đại học tập trung vào các quy định về tổ chức cơ sở, hoạt động đào tạo, khoa học công nghệ, hợp tác quốc tế, tài chính, tài sản của cơ sở GDĐH. Những sửa đổi, bổ sung này được đưa vào dự án Luật là để mở rộng phạm vi được tự chủ cho cơ sở giáo dục đáp ứng những điều kiện đề ra.

Theo đó, quy định về Hội đồng trường được sửa đổi theo hướng sẽ là tổ chức quản trị, đại diện cho quyền sở hữu nhà nước và các bên có lợi ích liên quan, có thực quyền trong việc quyết định về phương hướng, kế hoạch phát triển, tổ chức bộ máy. Hội đồng trường sẽ quyết định nhân sự hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, không phải chờ vào sự bổ nhiệm cơ quan chủ quản như hiện nay… Về chuyên môn, các cơ sở GDĐH được mở ngành khi đáp ứng điều kiện bảo đảm chất lượng; được tự chủ lựa chọn đối tác liên kết, xây dựng chương trình liên kết, tổ chức đào tạo liên kết phù hợp với các tiêu chuẩn chất lượng được quy định... Thậm chí, để bảo đảm thực hiện chủ trương tự chủ đại học, Tờ trình dự án Luật đề xuất quy định, với trường hợp có sự khác nhau giữa quy định của Luật này với quy định của những Luật khác về quyền tự chủ của cơ sở GDĐH thì áp dụng quy định của Luật này.

Dù việc đẩy mạnh tự chủ là cần thiết và phù hợp với xu thế chung của giáo dục đại học, song Thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, TN, TN và NĐ cũng lưu ý, cần làm rõ trách nhiệm giải trình và đổi mới quản trị cơ sở GDĐH, đặc biệt là vai trò, năng lực của Hội đồng trường. Thường trực Ủy ban cũng chỉ rõ những nội dung cần được làm rõ hơn, thay vì chờ văn bản hướng dẫn như: Điều kiện để cơ sở GDĐH được tự chủ; trách nhiệm giải trình trên nguyên tắc minh bạch, khách quan và trung thực, thông qua chế độ thông tin, báo cáo, kiểm toán tài chính, công khai kết quả hoạt động thường niên và chịu trách nhiệm trước pháp luật; cơ chế kiểm định chất lượng trong việc thực hiện tự chủ đại học; tự chủ mở ngành, tuyển sinh, mức phí dịch vụ đào tạo, quản lý tài sản và tài chính tại trường công lập… Cơ quan chủ trì soạn thảo cần giải trình rõ, thuyết phục những nội dung này.

Thanh Hải

tin cùng chuyên mục

 
  • Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: Có thể trình nhiều phương án sửa đổi Hiến pháp(16-05-2013)
  • Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng: Có thể trình nhiều phương án sửa đổi Hiến pháp(16-05-2013)
  • Chủ tịch Quốc hội: Lạm phát “quá tốt” do điều hành dở(15-05-2013)
  • Đừng để bị chi phối khi bỏ phiếu(13-05-2013)
  • Bỏ phiếu tín nhiệm 49 lãnh đạo cao cấp(13-05-2013)
  • Cán bộ cao cấp cần tiêu chuẩn gì?(11-05-2013)
  • Từ thực tiễn cuộc sống đến việc sửa đổi Luật Đất đai – Bài 4: Chưa bịt kín các kẽ hở của Luật 2003(09-05-2013)
  • Sẽ lập tòa án hiến pháp?(08-05-2013)
  • Báo chí và cơ quan điều tra có những kênh điều tra riêng(07-05-2013)
  • 30 ngàn tỷ nên dành giải cứu người nghèo(07-05-2013)
  • “Đề xuất của Bộ Công an sẽ dấy lên sự lo ngại trong dân”(07-05-2013)
  • Đề xuất sửa Điều 7 Luật Báo chí: Chỉ nên giao quyền cho một cơ quan(07-05-2013)
  • Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng: Phóng viên điều tra sẽ bị “vặt bớt tay chân”(05-05-2013)
  • Hội đồng Hiến pháp – lựa chọn chính trị an toàn?(04-05-2013)
  • Đề xuất “C.A có quyền yêu cầu báo chí tiết lộ nguồn tin” bị phản ứng(04-05-2013)
  • Lựa chọn tên nước không thể chỉ bằng tình cảm(03-05-2013)
  • ‘Một m2 đất lúa chuyển đổi cũng phải xin Thủ tướng’(26-04-2013)
  • Từ thực tiễn cuộc sống đến việc sửa đổi Luật đất đai – Bài 3: Muôn hình vạn trạng tham nhũng tập thể trong quản lý đất đai(24-04-2013)
  • Lấy phiếu tín nhiệm: Đừng để ‘hòa cả làng’(23-04-2013)
  • Đã đến lúc cần giáo dục liêm sỉ(23-04-2013)