Thứ hai, ngày 21/01/2019 08:21:41 ĐT:(08) 3932 0692 - 3932 1636 - Fax: (08) 3932 5247 Email: hoiluatgiatvpl@gmail.com

. Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư công Không sửa đổi những vấn đề “chưa chín”


Cập nhật: 11h1' ngày 13/11/2018


 7:10 | 13/11/2018

Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2019 quyết định tên dự án Luật là Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư công. Song, Chính phủ đề xuất tên gọi là Luật Đầu tư công (sửa đổi), sửa đổi toàn diện, một số nội dung đổi mới về chính sách. Các ĐBQH đề nghị cần thận trọng, chỉ sửa những vấn đề cấp thiết, không nên sửa đổi những vấn đề “chưa chín”.

Giải ngân vốn chậm do đâu?

Giám sát đầu tư cộng đồng là hoạt động tự nguyện của người dân trên địa bàn xã, phường. Do đó, nội dung này tại dự thảo Luật nên thiết kế lại để rõ thẩm quyền giám sát của Ban giám sát đầu tư cộng đồng do Ủy ban MTTQ xã, phường hướng dẫn, tổ chức việc giám sát. Và, bên cạnh các chương trình, dự án có nguồn gốc nhà nước, thì dự án có đóng góp bằng vốn, hoặc bằng yếu tố khác của người dân cũng phải chịu sự giám sát của cộng đồng. Cơ quan chủ trì soạn thảo cần nghiên cứu, rà soát để bổ sung quy định về yêu cầu với giám sát cộng đồng trong đầu tư công, để tránh bị lợi dụng gây khó dễ cho nhà đầu tư, nhà thầu.

ĐBQH Hoàng Đức Thắng (Quảng Trị)

Thực tế, trong cơ quan thẩm tra dự án Luật cũng có quan điểm khác nhau về phạm vi sửa đổi Luật Đầu tư công. Đa số ý kiến trong Ủy ban Tài chính - Ngân sách đề nghị giữ phạm vi sửa đổi như quy định tại Nghị quyết số 57/2018 của QH và Kết luận của UBTVQH. Theo đó, chỉ sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư công, chưa sửa đổi toàn diện. Nhưng cũng có một số ý kiến tán thành với đề xuất của Chính phủ, để khắc phục triệt để những khó khăn, yếu kém trong quản lý nhà nước về đầu tư công. 

Để xác định phạm vi sửa đổi, trong phiên thảo luận tại tổ hôm qua, các ĐBQH đã tập trung phân tích, làm rõ hạn chế, tồn tại trong quản lý đầu tư công hiện nay do quy định của luật hay do cách thức thực hiện. Nếu do quy định của luật sẽ phải sửa đổi triệt để, để khắc phục bất cập, hạn chế, đáp ứng đòi hỏi của thực tế. Ngược lại sẽ phải chấn chỉnh nhiều hơn ở quá trình thực tế, chỉ sửa những nội dung thực sự cấp thiết.

Chỉ ra nguyên nhân của tình trạng tiến độ giải ngân vốn chậm hiện nay, ĐBQH Nguyễn Văn Thể (Sóc Trăng) cho biết, nếu tất cả những công trình, dự án phải trình lên QH biểu quyết thông qua, chắc chắn sẽ rất chậm. Bởi để trình lên tới QH, các bộ, ngành, phải chuẩn bị nội dung, báo cáo lên Chính phủ, và trước khi báo cáo lên Chính phủ phải có sự đồng thuận của các bộ, ngành liên quan. Chưa kể, khi được Chính phủ đồng ý phải trình qua UBTVQH, và được sự đồng ý của UBTVQH mới đưa vào chương trình nghị sự trình lên QH. Đây là quy trình được Luật Đầu tư công quy định, mà theo đại biểu, tuy giúp kiểm soát chặt chẽ quyết định chủ trương, hạn chế đầu tư dàn trải, nhưng lại khiến “chúng ta tự làm khó mình”. “Cần thiết kế lại theo hướng QH quản lý tổng thể theo đúng mục tiêu và không cụ thể các công trình dự án, để Chính phủ và các bộ, ngành chịu trách nhiệm thực hiện”, ĐB Nguyễn Văn Thể đề xuất.

Nhưng cũng từ thực tế tham gia triển khai dự án sử dụng vốn từ ngân sách, ĐBQH Trần Thị Hiền (Hà Nam) cho rằng, giải ngân chậm chủ yếu do chọn thời điểm phân bổ vốn không đúng. Nếu công trình, dự án được phân bổ vốn vào mùa mưa lũ, căn cứ vào thời điểm phân bổ này áp tiến độ thực hiện thì không nhà đầu tư nào thực hiện đúng yêu cầu. Do vậy, mà địa phương “cầm tiền cũng không tiêu được”, để số dư trên tài khoản kho bạc lớn, gây lãng phí trong đầu tư. Theo đại biểu, vì cách phân bổ vốn hiện nay nên có tình trạng các công trình, dự án được triển khai dồn dập vào cuối năm, để kịp giải ngân vốn, “làm nhanh, làm vội”, khó bảo đảm chất lượng. “Cách phân bổ vốn này khiến doanh nghiệp phải kéo nhau ra kho bạc chờ làm thủ tục, thậm chí đến 12 giờ đêm 30 Tết vẫn phải ngồi để chờ phân bổ nguồn vốn”, ĐB Trần Thị Hiền nêu thực tế.

Quan trọng là chọn nội dung nào sửa đổi

Nhìn ở góc độ khác, ĐBQH Vũ Thị Lưu Mai (Hà Nội) cho rằng, vấn đề không phải là sửa đổi toàn diện hay sửa đổi một số điều, mà quan trọng nhất là chúng ta chọn cái gì để sửa đổi? Nếu vấn đề là thực sự bức thiết, là vật cản trong quá trình vận hành thì nhất thiết cần đưa vào sửa đổi, không nên quá cứng nhắc, mà phải xuất phát từ thực tiễn, yêu cầu đặt ra. Tuy nhiên, theo đại biểu, với những vấn đề “chưa chín”, chưa được đánh giá thận trọng, thì chưa nên đặt ra vấn đề sửa đổi, mà cần rà soát và lắng nghe ý kiến từ nhiều phía để có cái nhìn tổng thể.

Qua thực tiễn giám sát việc triển khai thực hiện Luật Đầu tư công, ĐB Vũ Thị Lưu Mai cũng nhận thấy, dự thảo Luật chưa quy định cụ thể hơn về chế độ trách nhiệm, đặc biệt là trách nhiệm của người đứng đầu chưa được thể hiện rõ. “Chúng ta cần quy rõ trách nhiệm ngay từ khâu đầu tiên của dự án, đến khâu thẩm định, triển khai thực hiện và đánh giá kết quả. Ở mỗi một khâu đều có trách nhiệm của người đứng đầu thì mới bảo đảm hiệu quả đầu tư”, ĐB Vũ Thị Lưu Mai nói.

Một hạn chế khác của dự thảo Luật cũng được các ĐBQH chỉ ra là chủ yếu tập trung nhiều ở phần phân bổ nguồn lực, về phần đánh giá kết quả đầu ra lại chưa được thể hiện rõ ràng. Trong khi đó, nhân tố quyết định đến hiệu quả đầu tư, ngăn chặn lãng phí, tham nhũng là tiêu chí xác định hiệu quả của dự án. Và, trong bối cảnh hội nhập như hiện nay Việt Nam không thể đứng “một mình một sân”, khi hầu hết các nước đều chú trọng vấn đề hiệu quả sau đầu tư.

Trong khi những vấn đề cấp bách chưa xử lý được, thì một số nội dung trong dự thảo Luật cũng được ĐBQH cho rằng chưa có quy định hợp lý. Đơn cử như, việc điều chỉnh mức vốn dự án quan trọng quốc gia được đề xuất từ 10 nghìn tỷ đồng lên 35 nghìn tỷ đồng là chưa có căn cứ phù hợp, vì chỉ số giá tiêu dùng trong 3 năm qua không có biến động lớn. Và không khó để nhìn thấy, số lượng dự án trên 10 nghìn tỷ đồng thực sự rất thấp, nên nếu điều chỉnh tăng sẽ kéo theo các dự án nhóm A, nhóm B, nhóm C cũng sẽ điều chỉnh tăng mức đầu tư. Hay như, việc đề ra kế hoạch đầu tư trung hạn 3 năm theo hình thức “cuốn chiếu” không phù hợp với thực tế đầu tư công hiện nay, khi thời gian thực hiện từ 5 - 10 năm, “vắt” từ giai đoạn trước đến giai đoạn sau.

Giải trình tại phiên thảo luận tại tổ, ĐBQH, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng khẳng định, sửa đổi Luật Đầu tư công lần này không phải là để “quay lại sự dễ dãi như trước”. Tinh thần là quy định giúp quản lý chặt chẽ, hiệu quả sẽ giữ, còn quy định nào bất cập, không minh bạch, không nhanh chóng, thuận tiện về thủ tục sẽ được sửa đổi. “Nguyên tắc sửa lần này là phân cấp triệt để, tự quyết định, tự chịu trách nhiệm”, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cho biết. Nhưng cũng trong giải trình của mình, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng vẫn để lại “lời hẹn” về việc quy định rõ tiêu chí xác định hiệu quả đầu tư của dự án. 

Thanh Hải

tin cùng chuyên mục

 
  • Sửa Luật để hạn chế tiêu cực trong đấu thầu(17-05-2013)
  • Luật “xa” thực tế vì… phản biện “hình thức”(17-05-2013)
  • Bỏ hình thức di chúc chung của vợ chồng?(17-05-2013)
  • “Khoảng trống” còn lớn trong quy định về người đồng tính(16-05-2013)
  • Bộ TT&TT bị đứng “ngoài cuộc“ trong phạt vi phạm về quảng cáo?(16-05-2013)
  • Lãng phí khó tính hết bằng tiền từ việc xây dựng văn bản(15-05-2013)
  • Thêm cơ hội phục thiện cho người chưa thành niên vi phạm(13-05-2013)
  • Đổi mới Tòa án để đảm bảo quyền tiếp cận công lý(11-05-2013)
  • Quy định về hộ gia đình “làm khó“ người giao dịch dân sự(06-05-2013)
  • Luật chưa phải “cây gậy thần“ ngăn tình trạng mua bán người?(06-05-2013)
  • Mã số công dân: Nhìn từ thành công của châu Âu(04-05-2013)
  • Phụ nữ Việt Nam mơ luật bỏ tù chồng ngoại tình như Hàn Quốc(04-05-2013)
  • Thừa phát lại không được lập vi bằng về bí mật đời tư(03-05-2013)
  • Lỗ hổng pháp luật trong bảo vệ bí mật đời tư(03-05-2013)
  • Người đồng tính chỉ được cưới sau khi xác định lại giới tính?(01-05-2013)
  • Miễn trách nhiệm hình sự thế nào để tránh hàm oan, lọt tội?(30-04-2013)
  • Nguồn “đóng“, Luật hình sự “chạy đuổi“ thực tế(26-04-2013)
  • Kêu oan vì được... miễn tội(24-04-2013)
  • “Nguy hiểm”… quyền được bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất?(23-04-2013)
  • “Luật HNGĐ phải tôn trọng và bảo đảm thực hiện quyền con người”(22-04-2013)