Thứ sáu, ngày 13/12/2019 05:37:35 ĐT:(08) 3932 0692 - 3932 1636 - Fax: (08) 3932 5247 Email: hoiluatgiatvpl@gmail.com

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiểm toán Nhà nước Quy định rõ nguyên tắc phối hợp để tránh chồng chéo


Cập nhật: 4h35' ngày 14/08/2019


 07:26 | 13/08/2019

Có cần quy định rõ trong luật nguyên tắc phối hợp để tránh chồng chéo trong nguyên tắc, cách thức xử lý trong hoạt động thanh tra, kiểm toán hay không? Thực tế cho thấy, việc chồng chéo giữa thanh tra các cấp và Kiểm toán Nhà nước vẫn diễn ra, chưa khắc phục được, trong khi các quy định trong dự thảo Luật còn chung chung. Đây chỉ là một trong số 8 nội dung còn ý kiến khác nhau giữa cơ quan thẩm tra và cơ quan soạn thảo được nêu ra tại Phiên họp sáng qua của UBTVQH khi cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiểm toán Nhà nước.

Ảnh: Lâm Hiển

Về cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động kiểm toán, bây giờ cứ theo tinh thần là kiểm toán việc thực hiện quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công, thì ai có sử dụng là kiểm toán. Ví dụ với chương trình mục tiêu quốc gia, thì đây không phải chỉ có các cơ quan nhà nước mà có các tổ chức ngoài nhà nước có liên quan thì kiểm toán làm, chứ không phải tự nhiên kiểm toán vào một doanh nghiệp tư nhân, vào một tổ chức ngoài nhà nước để làm kiểm toán là sai. Phải chú ý chỗ này, nếu không quy định rõ trong luật sẽ dẫn đến việc lạm dụng quá nhiều đối tượng không thuộc đối tượng của Kiểm toán Nhà nước.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân

Không có sự chồng chéo và nên giữ như dự thảo Luật

Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiểm toán Nhà nước đã trình QH cho ý kiến lần đầu tại Kỳ họp thứ Bảy. Theo các báo cáo trình tại Phiên họp sáng qua, đến nay, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiểm toán Nhà nước còn 11 nội dung có ý kiến khác nhau, trong đó có 3 nội dung cơ quan thẩm tra và cơ quan soạn thảo đã thống nhất về hướng tiếp thu, giải trình, còn 8 nội dung đang còn khác nhau và “khác nhau cũng rất rộng”, Phó Chủ tịch QH Phùng Quốc Hiển cho biết.

Một trong những nội dung “khác nhau rất rộng” đó liên quan đến quy định để tránh chồng chéo giữa thanh tra, kiểm tra, kiểm toán. Đây là vấn đề trọng tâm đặt ra yêu cầu sửa Luật Kiểm toán Nhà nước nêu rõ trong Nghị quyết 18-NQ/TW. Thực tế cũng cho thấy, hiện nay việc chồng chéo giữa thanh tra các cấp và Kiểm toán Nhà nước vẫn diễn ra, chưa khắc phục được. Trong khi đó, các quy định của dự thảo Luật còn chung chung, chưa giải quyết được vấn đề thực tiễn đặt ra, nhất là để khắc phục tình trạng chồng chéo giữa Kiểm toán Nhà nước với thanh tra chuyên ngành của các bộ và thanh tra địa phương. Vì vậy, quan điểm của Thường trực Ủy ban Tài chính - Ngân sách là dự thảo Luật cần quy định rõ nguyên tắc phối hợp để tránh chồng chéo trong lập kế hoạch; nguyên tắc, cách thức xử lý chồng chéo trong hoạt động thanh tra, kiểm toán và kế thừa kết quả của nhau giữa Kiểm toán Nhà nước và thanh tra các cấp.

Tuy nhiên, từ góc độ của cơ quan soạn thảo, Kiểm toán Nhà nước cho rằng, Kiểm toán Nhà nước và thanh tra Chính phủ đã ký kết và thực hiện Quy chế phối hợp và những nội dung đề xuất trong dự thảo Luật đã bảo đảm xử lý chồng chéo giữa Thanh tra và Kiểm toán Nhà nước. Vì vậy, đề nghị giữ như dự thảo Luật.

Quan điểm này tiếp tục được Tổng Kiểm toán Nhà nước Hồ Đức Phớc khẳng định trong Phiên họp sáng qua. Lý lẽ là bởi, trong Luật Thanh tra quy định hệ thống bên Chính phủ là Thanh tra Chính phủ chủ trì xử lý chồng chéo tất cả các vấn đề trong quá trình thanh tra, từ thanh tra tỉnh, thanh tra ngành và Thanh tra Chính phủ. Vậy trong Luật này, “chúng tôi kiến nghị Kiểm toán Nhà nước phối hợp với Thanh tra Chính phủ là đủ, vì mảng bên Chính phủ có Thanh tra rồi và khi có vấn đề chồng chéo thì Kiểm toán Nhà nước chủ trì cùng Thanh tra xử lý luôn. Chúng tôi lâu nay phối hợp rất tốt”. Dẫn ra ví dụ minh họa cho nhận định này, Tổng Kiểm toán Nhà nước cho biết, vừa rồi Thanh tra Chính phủ có chủ trương kiểm tra toàn diện các thiết bị y tế và thuốc. Kiểm toán Nhà nước có văn bản trao đổi với Thanh tra Chính phủ về việc trong kiểm toán ngân sách địa phương và kiểm toán bộ, ngành có phần thiết bị y tế và thuốc nhưng đã có kế hoạch của thanh tra, nên “Kiểm toán xin rút, Thanh tra đồng tình luôn, không có sự chồng chéo”, Tổng Kiểm toán Nhà nước nói.


Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Nguyễn Khắc Định phát biểu tại phiên họp
Ảnh: Lâm Hiển

Muốn không chồng chéo thì phải minh định thật rõ ràng, cụ thể

Hoan nghênh cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra về tinh thần “thẳng thắn, xây dựng, vừa hợp tác, bảo đảm sự thống nhất của luật pháp và trên cơ sở vừa làm, vừa hoàn thiện, chứ không thể cầu toàn ngay”, Phó Chủ tịch Thường trực QH Tòng Thị Phóng đề xuất một vài cách gỡ những nội dung còn ý kiến khác nhau. Riêng với sự chồng chéo giữa Kiểm toán Nhà nước và Thanh tra Chính phủ, thực tế vừa qua cho thấy “hai cơ quan phối hợp rất tốt”, song vấn đề Phó Chủ tịch Thường trực QH muốn lưu ý, đó là trong trường hợp xảy ra chồng chéo thì “ai điều hành hai vị này”? Trong Luật hiện chưa ghi rõ, hay để hai vị này tự trao đổi, phối hợp, và một trong hai bên tự rút khi có chồng chéo (như ví dụ Tổng Kiểm toán Nhà nước nêu - PV)? Nhưng quy chế phối hợp này ai làm và ai ban hành? Thẩm quyền nào xác nhận đây là hợp pháp, hay không hợp pháp? Nêu hàng loạt câu hỏi, Phó Chủ tịch Thường trực QH nhấn mạnh: “Quyền này chính là của Quốc hội”. Theo đó, nếu cần thiết phải ghi vào một điều trong luật để khi có sự chồng chéo thì ai là người điều hòa mối quan hệ công tác này giữa Kiểm toán Nhà nước và Thanh tra Chính phủ, bảo đảm cả hai cơ quan có thẩm quyền thực hiện nhiệm vụ theo luật giao.

Cần có một cơ quan cấp trên đứng ra chủ trì, điều phối trong trường hợp xảy ra chồng chéo, trùng lắp về kế hoạch, chương trình kiểm toán, thanh tra, kiểm tra là hướng xử lý nhận được sự đồng tình của Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Nguyễn Khắc Định, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga và Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu... Vì như phân tích của Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu, muốn không có sự chồng chéo thì có hai cách, trước nhất là trong Luật Kiểm toán Nhà nước phải minh định thật rõ ràng, cụ thể cái gì của Kiểm toán là Kiểm toán phải làm. Trường hợp thứ hai, trong thực tế hoạt động mà có sự chồng chéo, thì phải có cơ chế để giải quyết. Cơ chế đó trước hết là Tổng Kiểm toán Nhà nước và Tổng Thanh tra Chính phủ “phải ngồi lại với nhau bằng một quy chế phối hợp để giải quyết”. Trong trường hợp hai bên không giải quyết được, thì phải báo cáo lên tầm cao hơn, đó là UBTVQH, đó là Chính phủ. Còn trong trường hợp nếu cùng một thời gian, cùng một đơn vị mà xảy ra chồng chéo, như đề nghị của Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Lê Thị Nga, đó là “lấy kế hoạch kiểm toán đã được QH thông qua để làm chuẩn”. Với cách tiếp cận và xử lý vấn đề như vậy, theo Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu, sẽ tránh được sự chồng chéo.

Quy định để tránh chồng chéo giữa thanh tra, kiểm tra, kiểm toán chỉ là một trong số 8 nội dung hiện vẫn còn ý kiến khác nhau giữa cơ quan thẩm tra và cơ quan soạn thảo. “Lẽ ra đến bây giờ các cơ quan phải thống nhất được với nhau nhiều hơn,… sự khác biệt lớn quá”, Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu nói. Trong đó, có những khác biệt mang tính chất quan điểm, cách nhìn, tư duy về cùng một vấn đề cần có sự thảo luận, trao đổi kỹ lưỡng, thấu đáo hơn với những lý lẽ thuyết phục hơn. Đơn cử, trong khi một số ý kiến cho rằng, việc mở rộng đối tượng kiểm toán như dự thảo Luật là trái với Luật Kiểm toán Nhà nước và Hiến pháp, thì ý kiến khác lại chỉ rõ, đối tượng kiểm toán theo sự thảo luật là rất rộng, cần thu hẹp lại; và quy định rõ hơn về các đối tượng liên quan đến quá trình kiểm toán. Đồng thời, đề nghị rà soát làm rõ thế nào là “tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động kiểm toán”; trách nhiệm, nghĩa vụ và quyền hạn của tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động kiểm toán; quyền hạn, phạm vi, trình tự, thủ tục kiểm tra, đối chiếu… đối với tổ chức, cá nhân có liên quan. Tuy nhiên, theo Kiểm toán Nhà nước, thì “đề xuất sửa đổi, bổ sung của Kiểm toán Nhà nước không mở rộng đối tượng được kiểm toán mà chỉ quy định rõ cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động kiểm toán và đề xuất 2 phương án để xin ý kiến”.

Với nhiều ý kiến khác nhau như vậy, “chắc chắn UBTVQH sẽ xem và cho ý kiến lại một lần nữa”. Nhấn mạnh điều này, Chủ tịch QH Nguyễn Thị Kim Ngân lưu ý, dự án Luật cần phải bám sát tinh thần của Hiến pháp, bảo đảm phù hợp với Hiến pháp. “Hiến pháp nói kiểm toán cái gì thì chúng ta cụ thể ra kiểm toán đúng với quy định trong Hiến pháp”. Cùng với đó, dù sửa theo hướng nào, thì phải bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật.

Anh Phương
Print this IN
|

tin cùng chuyên mục

 
  • Sửa Luật để hạn chế tiêu cực trong đấu thầu(17-05-2013)
  • Luật “xa” thực tế vì… phản biện “hình thức”(17-05-2013)
  • Bỏ hình thức di chúc chung của vợ chồng?(17-05-2013)
  • “Khoảng trống” còn lớn trong quy định về người đồng tính(16-05-2013)
  • Bộ TT&TT bị đứng “ngoài cuộc“ trong phạt vi phạm về quảng cáo?(16-05-2013)
  • Lãng phí khó tính hết bằng tiền từ việc xây dựng văn bản(15-05-2013)
  • Thêm cơ hội phục thiện cho người chưa thành niên vi phạm(13-05-2013)
  • Đổi mới Tòa án để đảm bảo quyền tiếp cận công lý(11-05-2013)
  • Quy định về hộ gia đình “làm khó“ người giao dịch dân sự(06-05-2013)
  • Luật chưa phải “cây gậy thần“ ngăn tình trạng mua bán người?(06-05-2013)
  • Mã số công dân: Nhìn từ thành công của châu Âu(04-05-2013)
  • Phụ nữ Việt Nam mơ luật bỏ tù chồng ngoại tình như Hàn Quốc(04-05-2013)
  • Thừa phát lại không được lập vi bằng về bí mật đời tư(03-05-2013)
  • Lỗ hổng pháp luật trong bảo vệ bí mật đời tư(03-05-2013)
  • Người đồng tính chỉ được cưới sau khi xác định lại giới tính?(01-05-2013)
  • Miễn trách nhiệm hình sự thế nào để tránh hàm oan, lọt tội?(30-04-2013)
  • Nguồn “đóng“, Luật hình sự “chạy đuổi“ thực tế(26-04-2013)
  • Kêu oan vì được... miễn tội(24-04-2013)
  • “Nguy hiểm”… quyền được bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất?(23-04-2013)
  • “Luật HNGĐ phải tôn trọng và bảo đảm thực hiện quyền con người”(22-04-2013)