Thứ hai, ngày 21/01/2019 08:45:31 ĐT:(08) 3932 0692 - 3932 1636 - Fax: (08) 3932 5247 Email: hoiluatgiatvpl@gmail.com

Luật hay lời hiệu triệu?


Cập nhật: 4h41' ngày 18/11/2018


 7:21 | 17/11/2018

Đồng ý cao về việc lạm dụng rượu, bia phải được kiểm soát chặt chẽ, song thảo luận về dự thảo Luật Phòng, chống tác hại của rượu, bia, một số ĐBQH cũng cho rằng, nếu đối chiếu lại cả 38 điều của dự thảo Luật này thì khả năng chế tài là không có mà toàn phải “vắt” sang các luật khác. Nếu như vậy thì Luật không khác gì một lời hiệu triệu và như vậy, sẽ rất khó khả thi trong thực tiễn.

ĐBQH Phan Thái Bình (Quảng Nam): Can thiệp có mục tiêu vào các nguy cơ

Theo tôi, dự án luật này cần tập trung vào một số nội dung lớn, mang tính chất định hướng sau đây. Một là, phải làm tốt công tác giáo dục, truyền thông, thay đổi hành vi sử dụng đồ uống có cồn. Hai là, can thiệp có mục tiêu vào các nguy cơ và những người lạm dụng rượu, bia, hay còn gọi là lạm dụng đồ uống có cồn. Kiểm soát chặt chẽ đồ uống có cồn trái phép. Cần tập trung hành lang pháp lý để kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ rượu, bia giả, kém chất lượng, buôn lậu, gian lận thương mại trong sản xuất và kinh doanh rượu, bia. Khuyến khích và tạo điều kiện cho doanh nghiệp thực hiện cơ chế tự quản để điều chỉnh hoạt động của mình trong công tác quảng cáo.

Dự thảo Luật cần định hướng công tác quảng cáo thực hiện theo Luật Quảng cáo; hướng đến vấn đề đóng góp cho kinh tế, giảm tác hại của việc lạm dụng rượu, bia, thúc đẩy sản xuất trong nước phù hợp và hợp pháp; tạo hành lang pháp lý hợp tác giữa cơ quan chức năng của nhà nước có liên quan vào doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh đồ uống có cồn để thúc đẩy văn hóa tích cực, uống có trách nhiệm với bản thân và cộng đồng.

Từ những nhận định nêu trên, theo tôi, tên gọi và phạm vi điều chỉnh của dự luật cần tập trung vào việc lạm dụng đồ uống có cồn. Giáo dục là cách tốt nhất để thay đổi hành vi người uống, ngăn chặn lạm dụng đồ uống có cồn. Điều này có thể được hỗ trợ bằng quy định về giáo dục, về truyền thông và những biện pháp bảo vệ nhất định. Những trọng điểm này cũng được cụ thể hóa trong một số điều khoản trong dự thảo Luật. Do vậy, để bảo đảm tính nhất quán, phù hợp với chính sách của quốc gia thì tên và phạm vi của dự luật nên tập trung vào tác hại của việc lạm dụng đồ uống có cồn, lạm dụng rượu, bia. Đối tượng cần tập trung điều chỉnh và hướng đến là những người chưa đủ 18 tuổi.

Luật không nên giảm nhu cầu về đồ uống có cồn nói chung vì nó sẽ ảnh hưởng đến những người uống có trách nhiệm và việc kinh doanh hợp pháp, chân chính. Bảo đảm tiêu chuẩn an toàn, chất lượng cao đối với đồ uống có cồn và chống rượu bất hợp pháp phải là trọng tâm chính của dự Luật nhằm bảo vệ doanh nghiệp có trách nhiệm và loại bỏ hoạt động kinh doanh bất hợp pháp, không đóng góp cho nền kinh tế hoặc gây thất thu ngân sách nhà nước và gây tác hại rất lớn cho sức khỏe của người tiêu dùng.

ĐBQH Hồ Thanh Bình (An Giang): Nghiêm khắc với việc lạm dụng rượu, bia

Nhìn qua các con số thống kê về tiêu thụ rượu, bia chúng ta thấy, thành viên kết nạp vào “câu lạc bộ” tiêu thụ rượu, bia ở Việt Nam không ngừng gia tăng. Nếu năm 2010 có 70% nam giới, 6% nữ giới trên 15 tuổi uống rượu, bia thì đến năm 2015 con số tương ứng là 80% và 11,6%. Nghiêm trọng hơn nữa là độ tuổi tiếp cận rượu, bia ngày càng trẻ hóa. Theo thống kê, có 43,8% học sinh từ lớp 8 đến lớp 12 bắt đầu biết uống rượu, bia. Việt Nam đang đứng thứ nhất trong Đông Nam Á và thứ 3 ở châu Á về tiêu thụ rượu, bia, trong khi GDP bình quân đầu người của nước ta hiện trong “top” thấp của Đông Nam Á, thậm chí thấp hơn cả Lào.

Tác hại của rượu, bia đối với con người và xã hội đã được kiểm chứng bằng các số liệu khoa học và thực tiễn không còn tranh cãi. Hại là vậy nhưng tại sao càng ngày càng có nhiều người Việt Nam nhất là lứa tuổi vị thành niên bước vào thiên đường rượu, bia này? Có câu nói “Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng”, xung quanh chúng ta nhiều quảng cáo rượu bia, việc tiếp cận với rượu, bia quá dễ dàng; giá rượu, bia quá dễ mua; điều kiện mua bán rượu, bia quá thoáng; môi trường tiêu thụ thì sôi động; quán xá sống động, vui nhộn; thêm vào đó là các yếu tố tác động của bạn bè, đồng nghiệp thì thử hỏi thành viên tham gia “câu lạc bộ” rượu, bia sao lại không dễ dàng tăng?

Kinh nghiệm các nước trên thế giới về quản lý rượu, bia là chú trọng hạn chế nghiêm ngặt sự tiếp cận của rượu, bia; chống lạm dụng rượu, bia; kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi uống rượu, bia trong lúc thực hiện các hành vi có liên quan đến con người, cộng đồng như lái xe, đang lao động và quy định lứa tuổi nhất định trong tham gia uống rượu, bia. Trên cơ sở này, tôi kiến nghị cần nghiêm khắc quản lý việc lạm dụng rượu, bia. Tôi nghĩ, tiêu thụ rượu, bia là nét văn hóa đẹp của loài người và của Việt Nam, cũng là phương tiện tốt trong giao tiếp khá phổ biến tại các nước. Dự thảo Luật không nên hạn chế, ảnh hưởng văn hóa nhưng phải bảo đảm kiểm soát lạm dụng hoặc sử dụng rượu, bia không đúng cách. Các chính sách về thuế ở Khoản 2, Điều 3; quảng cáo rượu, bia từ 15 độ ở Khoản 2, Điều 5 là cần thiết.

ĐBQH Nguyễn Đức Kiên (Sóc Trăng): Khả năng chế tài của dự luật là không có

Từ góc độ của người làm kinh tế, tôi xin trao đổi một số vấn đề. Trước hết, số liệu mà Ban soạn thảo sử dụng để ra con số 65.000 tỷ đồng thiệt hại do rượu, bia là số liệu áng chừng, tính từ dự báo của Tổ chức Y tế Thế giới là khoảng 1,3% GDP nhân với GDP của Việt Nam là 5 triệu tỷ đồng thì ra con số 65.000 tỷ đồng. Tôi là một trong các ĐBQH từ Khóa XIII đã tham gia góp ý xây dựng luật này. Riêng về kinh phí sử dụng, ở nhiệm kỳ QH Khóa XIII, Ban soạn thảo đưa ra thành lập quỹ, nhưng khi đó, Luật Ngân sách Nhà nước mới sửa đổi không cho thành lập quỹ. Dự thảo Luật lần này đã “biến tướng” từ Điều 25 đến Điều 28 quy định về mặt ngân sách để bảo đảm phòng, chống rượu, bia. Quy định như vậy về mặt pháp lý là “lách” Luật Ngân sách Nhà nước và không sử dụng ngân sách nhà nước phân bổ cho các cơ quan, đơn vị theo ngân sách được phê duyệt hàng năm mà lại hình thành một nguồn ngân sách mới để bổ sung vào chi phí hàng năm. Đây là vấn đề cần cân nhắc lại, khi đánh giá thiệt hại, bởi vì từ sáng đến giờ, tôi theo dõi rất nhiều đại biểu sử dụng số liệu là 65.000 tỷ đồng thiệt hại do rượu, bia

Các đại biểu đã nói nhiều đến tác hại của rượu, bia. Đúng là cái gì cũng có hai mặt. Nhưng chúng ta thấy thế nào khi Nhật Bản gắn với rượu sake, Hàn Quốc gắn với rượu sochu, Trung Quốc gắn với rượu mao đài, ngũ lương tửu…? Việc hình thành ra một văn bản pháp luật có tính chất hơi thiên quá về một hướng, tôi nghĩ cần phải cân nhắc lại tính khả thi. Cá nhân tôi đồng ý là rượu, bia nếu sử dụng quá liều thì có tác hại và chúng ta cần phải phòng, chống. Nhưng đối chiếu lại cả 38 điều của luật này thì khả năng chế tài của luật là không có mà toàn phải “vắt” sang các luật khác. Nếu như vậy thì không khác gì một lời hiệu triệu và có đại biểu cũng đã nói rõ có nhiều điểm phức tạp vì quy định không hợp lý.

Nguyễn Bình; Ảnh: Lâm Hiển

tin cùng chuyên mục

 
  • Sửa Luật để hạn chế tiêu cực trong đấu thầu(17-05-2013)
  • Luật “xa” thực tế vì… phản biện “hình thức”(17-05-2013)
  • Bỏ hình thức di chúc chung của vợ chồng?(17-05-2013)
  • “Khoảng trống” còn lớn trong quy định về người đồng tính(16-05-2013)
  • Bộ TT&TT bị đứng “ngoài cuộc“ trong phạt vi phạm về quảng cáo?(16-05-2013)
  • Lãng phí khó tính hết bằng tiền từ việc xây dựng văn bản(15-05-2013)
  • Thêm cơ hội phục thiện cho người chưa thành niên vi phạm(13-05-2013)
  • Đổi mới Tòa án để đảm bảo quyền tiếp cận công lý(11-05-2013)
  • Quy định về hộ gia đình “làm khó“ người giao dịch dân sự(06-05-2013)
  • Luật chưa phải “cây gậy thần“ ngăn tình trạng mua bán người?(06-05-2013)
  • Mã số công dân: Nhìn từ thành công của châu Âu(04-05-2013)
  • Phụ nữ Việt Nam mơ luật bỏ tù chồng ngoại tình như Hàn Quốc(04-05-2013)
  • Thừa phát lại không được lập vi bằng về bí mật đời tư(03-05-2013)
  • Lỗ hổng pháp luật trong bảo vệ bí mật đời tư(03-05-2013)
  • Người đồng tính chỉ được cưới sau khi xác định lại giới tính?(01-05-2013)
  • Miễn trách nhiệm hình sự thế nào để tránh hàm oan, lọt tội?(30-04-2013)
  • Nguồn “đóng“, Luật hình sự “chạy đuổi“ thực tế(26-04-2013)
  • Kêu oan vì được... miễn tội(24-04-2013)
  • “Nguy hiểm”… quyền được bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất?(23-04-2013)
  • “Luật HNGĐ phải tôn trọng và bảo đảm thực hiện quyền con người”(22-04-2013)